તમે આ પહેલાં જોયું હશે: પ્રોડક્ટ પર "₹4,999" લખીને તેના પર છેકો મારેલો હોય, અને "₹2,999"ના નવા ભાવની બાજુમાં ચમકતો "-40%" બેજ હોય. જોતાં તો એ જોરદાર ડીલ લાગે. ક્યારેક તે સાચે જ હોય છે. ઘણી વાર નથી હોતી.
ઑનલાઇન વેચાણની સૌથી જૂની ચાલાકી એ છે કે સેલના થોડા દિવસ પહેલાં પ્રોડક્ટનો "મૂળ" ભાવ વધારી દેવો, જેથી ડિસ્કાઉન્ટ હકીકત કરતાં મોટું દેખાય. તમે જે છેલ્લો ભાવ ચૂકવો તે કદાચ એ જ હોય જે ભાવે પ્રોડક્ટ મહિનાઓથી મળતી હતી. ફરક એટલો જ કે તેની બાજુમાં તમને વધુ મોટી, વધુ આકર્ષક લાગતી ટકાવારી દેખાય છે.
એક મિનિટથી ઓછા સમયમાં આ ખરેખર કેવી રીતે તપાસવું તે અહીં છે.
1. ફક્ત આજનો ભાવ નહીં, ભાવનો ઇતિહાસ જુઓ
કોઈ એક સમયનો ભાવ જોવાથી લગભગ કંઈ ખબર પડતી નથી. તમારે જાણવાનું એ છે: શું આ પ્રોડક્ટ અગાઉ ખરેખર આના કરતાં સસ્તી રહી છે, કે આજનો ભાવ અત્યાર સુધીનો સૌથી ઓછો છે?
આ જ કારણે PickBestProductsનું દરેક પ્રોડક્ટ પેજ ભાવના ઇતિહાસનો ચાર્ટ બતાવે છે, જે રોજેરોજ ટ્રેક કરેલા ભાવ પરથી બને છે. લિસ્ટિંગ પોતાનો "મૂળ" ભાવ જે કહે તેના પરથી નહીં. જો ચાર્ટમાં ભાવ અઠવાડિયાઓથી લગભગ એક જ રેન્જમાં ઉપર-નીચે થતો દેખાય, અને આજનો ભાવ તે રેન્જના નીચલા છેડે હોય, તો એ સાચી ડીલ છે. જો આજનો ભાવ છેલ્લા મહિનાના મોટા ભાગના દિવસો કરતાં ખરેખર વધારે હોય, તો "% off" બેજ ફુલાવેલા ભાવ સામે ગણાયો છે, તમે સામાન્ય રીતે જે ચૂકવો તેની સામે નહીં.
2. ફક્ત એક લિસ્ટિંગમાં નહીં, અલગ અલગ સ્ટોર વચ્ચે સરખાવો
બીજી ચાલાકી થોડી ઝીણી છે: એક પ્લેટફોર્મ પરની "ડીલ"નો ભાવ બીજા પ્લેટફોર્મ પરના ડિસ્કાઉન્ટ વગરના ભાવ કરતાં પણ ખરાબ હોઈ શકે છે. જો એ જ પ્રોડક્ટ Flipkart પર કોઈ બેજ વગર ઓછા ભાવે મળતી હોય, તો Amazon પરના 30% off બેજનો ખાસ અર્થ રહેતો નથી.
સરખામણી કરતું ટૂલ કામનું છે તેનું આખું કારણ આ જ છે. ટકાવારીવાળો બેજ માર્કેટિંગ છે, મહત્ત્વનો તો રૂપિયામાં (કે ડૉલરમાં, કે પાઉન્ડમાં) દેખાતો વાસ્તવિક આંકડો છે. તમે અહીં કોઈ પ્રોડક્ટ પેજ પર આવો ત્યારે અમે તે પ્રોડક્ટની ટ્રેક થતી દરેક લિસ્ટિંગને વાસ્તવિક ભાવ પ્રમાણે ગોઠવી રાખી હોય છે, કોનો બેજ સૌથી મોટો અવાજ કરે છે તે પ્રમાણે નહીં.
3. રેટિંગ અને રિવ્યૂની સંખ્યા ભાવને ખરેખર ટેકો આપે છે કે નહીં તે તપાસો
બહુ ઓછા રિવ્યૂવાળી પ્રોડક્ટ પર, અથવા જેના રિવ્યૂ શંકા જાય એટલા એકસરખા લાગતા હોય તેવી પ્રોડક્ટ પર મોટું ડિસ્કાઉન્ટ હોય, તો તેને ફરી એક વાર ધ્યાનથી જોવા જેવું છે. એકલું આ કશાનો પુરાવો નથી. પણ ચેડાં થયાં હોય તેવો લાગતો ભાવનો ઇતિહાસ સાથે હોય, તો આ એ જ દિશામાં ઇશારો કરતો બીજો સંકેત છે.
4. 'prime' બેજ કે ઝડપી ડિલિવરીના લેબલનો અર્થ સૌથી સારો ભાવ છે એમ ન માની લો
ઝડપી ડિલિવરી અને ભાવ બે સાવ જુદી વસ્તુ છે. છતાં ઘણા ખરીદદારો અજાણતાં જ "કાલે પહોંચી જશે"ને "આ જ સારો વિકલ્પ છે" એમ સમજી લે છે. એવું હોઈ પણ શકે. પણ એમ માની લેતાં પહેલાં તેની બાજુમાં લખેલા આંકડાને બીજી લિસ્ટિંગ સાથે ખરેખર સરખાવી જોવા જેવો છે.
ટૂંકમાં
જો એક જ વાત યાદ રાખવી હોય તો આ: ડિસ્કાઉન્ટની ટકાવારી એક દાવો છે, ભાવનો ઇતિહાસ પુરાવો છે. જ્યારે પણ તમે કોઈ "ડીલ"ને કારણે કંઈક ખરીદવા જાઓ, ત્યારે પહેલાં ભાવનો ચાર્ટ ખોલો. તેમાં દસ સેકન્ડ લાગે છે, અને ખરેખર પૈસા બચાવવા અને ફક્ત બચાવ્યા હોય એવું લાગવા વચ્ચેનો ફરક એ જ છે.
અમે ટ્રેક કરીએ છીએ તેવી કોઈ પણ પ્રોડક્ટ માટે તમે આ જોઈ શકો છો. તેને સર્ચ કરો અને તેનું પ્રોડક્ટ પેજ ખોલો. ભાવના ઇતિહાસનો ચાર્ટ ત્યાં જ છે, શોધવા જવું પડતું નથી.
